Business is booming.

Neymiş Bu Yapısal Reformlar? Yapısal Reform Ne Demek?

0 29

Yapısal Reformlar Nedir? Berat Albayrak Yapısal Reformlar. Yapısal Reformlar Neleri İçeriyor? Yapısal Reformlar Ülkemizde Uygulanıyor Mu? Yapısal Reformlar hakkında bilinmesi gereken bilgileri sizler için araştırdık.

Yapısal Reform Nedir?

Yapısal reform, bir sistemin daha verimli çalışabilmesi ve şoklara karşı daha dayanıklı hale getirilebilmesi için o sistemin yeniden yapılandırılması olarak tanımlanabilir. Ekonomi dışından bir örnek vermek gerekirse ; Diyelim ki İstanbul’u olası bir depreme karşı daha güçlü bir hale getirmek istiyorsunuz. O zaman eskiden depremlere dayanıklı olarak yapılmamış yapıları yıkıp depreme dayanıklı yapılar yapmanız gerekir.

Bu, hem zaman alacak hem de pahalıya çıkacak bir dönüşümdür. Ama tamamlandığında hem kentin görünümü güzelleşecek hem de depremlere dayanıklılığı artacaktır. Ya da ağır çalışan adalet sistemini hızlandırmak için mahkeme sayısını artırmak hukuk alanında bir yapısal reform olarak değerlendirilebilir.

Diyelim ki sürekli açık veren bir sosyal güvenlik sistemi söz konusu. Örneğin her ay sisteme üye olanlardan 100 lira prim toplanıyor ve bu gelir faiz hesaplarında ya da tahvil getirisinde nemalandırılarak 110 liraya çıkarılıyor. Buna karşılık yine diyelim ki sistemden sağlık gideri ve emeklilik maaşı alanlara da ayda 130 lira ödeniyor.

Bu durumda sistem her ay 20 lira açık veriyor demektir. Bu açığı kapamanın üç yolu var: (1) Üyelerden alınan primleri artırmak, (2) Emekli maaşlarını ve sağlık sigortası katkılarını düşürmek, (3) Borçlanmak. Borçlanmak geçici bir çözümdür ve bazen de sorunu ağırlaştırabilir. O halde kalıcı çözüm için ilk iki önlemi almak gerekecektir. Bu önlemler sıkıntı yaratacak önlemlerdir ama sosyal güvenlik sisteminin iflas etmemesi için alınması şarttır. Bu düzenlemelere “yapısal reform” diyoruz.
Türkiye’nin ihtiyacı olan ekonomik yapısal reformların en önemlileri üç başlıkta toplanabilir.

En Önemli Yapısal Reformlar

(1) Büyümenin ithalâta bağımlı yapıdan kurtarılması ve cari açığın düşürülmesi. Bunun iki yolu olabilir: İç tasarrufları artırmak veya üretimin ithalâta dayalı yapısını yerli girdilere yöneltmek. Her ikisi de zaman alıcı ve biraz can acıtıcı önlemleri gerektirse de tıpkı deprem önlemi gibi mutlaka yapılması gereken şeylerdir. Eğer bu iki önlem alınıp da yapısal reform yapılamıyorsa o zaman tek çare büyüme hızını potansiyel büyüme düzeyi olan yüzde 5’lere düşürmektir.

(2) Vergi sisteminin dolaylı vergilere dayalı olmaktan çıkarılıp dolaysız vergilere ağırlık veren bir yapıya dönüştürülmesi. Bu değişiklik öncelikle adil bir vergilemenin yerleştirilebilmesi için gereklidir. Çünkü dolaylı vergiler düşük gelirliden oransal olarak daha yüksek vergi alınmasına yol açar. Değişikliğin yapılması ayrıca ithalâta bağımlı vergi geliri artışlarından uzaklaşmamızı sağlayacağı için önemlidir. Bir başka yararı da kayıt dışılığı önlemesinde görülecektir.

(3) Enerji faturasının azaltılması için gerekli tasarruf önlemlerinin alınması. Enerjimizi dışarıdan ithal ettiğimiz için cari açığa olumsuz katkı yapan bu ithalât kalemini azaltıcı önlemleri almamız gerekiyor.
Bunlara daha birçok konu eklenebilir. Yalnız ekonomi alanında değil eğitimden adalete kadar birçok konuda yapısal reformlara ihtiyacımız var. Ama hemen başlamak için bu üç alan bence doğru bir başlangıç olabilir.

Kaynak : Mahfi Eğilmez

Berat Albayrak’ın YEP Programı Altında Yapmayı Hedeflediği Reformlar

Bankacılık

  • Hazine ve Maliye Bakanlığı ihraç edeceği yaklaşık 28 milyar TL’lik devlet iç borçlanma senetlerini kamu bankalarına verecek. Böylelikle kamu bankalarının sermaye yeterliliği ve likidite karşılama oranının artırılarak bilançolarının dirençli hale getirilmesi hedefleniyor.
  • Ulusal Veri Merkezi kurulacak.
  • Bankalar Birliği öncülüğünde, kamunun olmadığı bir yapıda enerji ve inşaat gibi yüksek sorunlu kredilerin yüksek olduğu iki sektörde, sorunlu varlıkları alıp borç-hisse takası ile dışarı çıkarılacağı ve bankaların bilançolarının temizleneceği bir sistem öngörülüyor. Bunun için Enerji Girişim Sermaye Fonu ve Gayrimenkul Fonu kurulması planlanıyor. Bu yeni finansal model ile sorunlu varlıkların ayrılıp bankaların, yerli ve yabancı yatırımcıların iştirak edeceği fonlarla yönetilmesi sağlanacak.

Tasarruf ve sigorta

  • Sigortacılık, Bireysel Emeklilik Sistem (BES) ve Kıdem Tazminatı alanlarında reform yapılması öngörülüyor.
  • Kıdem Tazminatı Fonu ile BES’in entegrasyonu sağlanacak: Bu sistemle birlikte Kıdem Tazminatı Reformu yapılacak, çalışanlardan olduğu gibi işverenden de yapılacak kesintiler BES ile entegre Kıdem Tazminatı Fonu’nda toplanacak.
  • Sigortacılık Denetleme ve Düzenleme Kurumu’nun (SDDK) faaliyete başlaması hedefleniyor.
  • Milli Reasurans şirketi ile sigorta şirketleri desteklenecek sigortalanmayan sektörlerin sigortalanması hedeflenecek.

Reel sektör

  • Bankacılık sektöründe toplam 100 milyon TL ve üzeri riski olan şirketler, mali yılın kapanmasının ardından 120 gün içerisinde bankalara borç ödeme kapasitesini, likidite riski, kur riski gibi unsurları da içeren mali denetim raporu sunmak zorunda olacak. Aksi halde sektörden ek kredi alamayacak.
  • Ulusal kredi derecelendirme kuruluşu bu yıl içinde kurulacak. Böylece daha sağlam ve gerçekçi bir değerlendirme alanının sağlanması bekleniyor.

Enflasyon

  • Tarımda Milli Birlik Projesi: Mayıs ayında tüm kamuoyu ile bu projenin detayları paylaşılacak. Buna bağlı olarak bölge ve ürün bazında bir planlamanın kurumsal altyapıları tesis edilecek. Kooperatif yapısının merkezde olduğu güçlü bir kurumsal altyapının oluşturulması hedeflenecek.
  • Sera A.Ş.: 2 bin hektar teknolojik sera inşa edilecek. Orta vadede 5.000 hektar üretim alanına ulaşılırken uzun vadede örtü altı sebze üretiminin %25’inin karşılanması hedeflenecek.
  • Küçükbaş hayvancılık hamlesi: 47 milyon olan hayvan 4 yıl içinde 100 milyon hayvana çıkarılacak.
  • Yeni hal yasası: Toptan, perakende ve lojistik alanlarında daha rekabetçi bir yapının oluşturulması sağlanacak.

Bütçe disiplini

Tasarrufların devamı hedeflenecek.

Vergi dönüşümü

Yüksek gelir gruplarının daha adil vergilendirilmesini sağlayacak ve enflasyona etkisi en az olacak bazı adımlar atılacak. Bu çalışma halen sürüyor. Vergi konseyi gibi toplumdan çok farklı grupların yer aldığı bir ekiple hazırlıklar yapılıyor.

  • İstisna ve muafiyetler azaltılacak, kurumlar vergisi kademeli olarak azaltılacak. Beyannameyi yaygınlaştırarak dolaylı vergileri azaltıp dolaysız vegileri artırarak verginin daha tabana yayılması amaçlanacak, istihdam oluşturma hedefiyle adımlar atılacak.
  • Kayıt dışı ile mücadele edilecek.
  • Mükellef hakları: İcra kurulu kuralacak, beyannemalerle ilgili yazılı destek devreye alınacak.

Sürdürülebilir büyüme ve istihdam

  • İhracata dayalı ve yüksek katma değerli teknolojik üretimi amaçlayan bir ekonomi tesis edilmesi amaçlanıyor.
  • Sosyal güvenlik alanında reformlar gerçekleştirilecek.
  • Yargı: Adalet Bakanlığı tarafından paylaşılacak reform kapsamında güven veren ve erişebilir bir sistem amaçlanıyor.
  • Lojistik master planı: Türkiye’yi lojistik üs haline getirmek hedefleniyor.
  • İhracat master planı: Ticaret Bakanlığı Ağustos ayında açıklayacağı planla ihracatın artırılması için bir strateji açıklayacak. Hedef ürün ve pazarlara odaklanılacak.
  • Turizm master planı: Plan en geç Eylül ayında açıklanacak, 4 yıl içinde 70 milyon turist 70 milyar dolar turizm geliri hedefleniyor. Turizm Geliştirme Fonu ile tantımlar daha iyi yapılacak ve bölgesel olarak stratejik anlamda hedeflemeler yapılacak.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.