Business is booming.

Türkiye’de Sanayi Sektörü Üzerine Bir Çalışma | Sanayi ve Ekonomi

0 43

Türkiye’de Sanayi Sektörü en önemli sektörler arasında yer almaktadır. Sanayi bir ülkenin en büyük dinamiklerindendir. Bu dinamik, sistemsel olarak iyi yönetildiği takdirde ülke ekonomisine pozitif katkılar yapmaktadır.

1 Sanayi Sektörü

Sanayi bir ülkenin en önemli dinamiklerindendir. Bir ülke gelişmek için mutlaka sanayi sektöründen faydalanmalıdır. Aynı zamanda sanayi üretimini arttırabilen ülkeler milli gelirlerini yukarıya taşıyıp zenginleşmektedir. Sanayi sektörü istihdam açısından da çok önemlidir. Sanayi sektörüne yapılan yatırımlar sayesinde istihdam olanakları artıp ülkede işsizlik sorununa büyük ölçüde çözüm üretebilecek bir sektördür. Nitekim ülkeler sanayi sektörüne yaptığı yatırımlar ile büyüme oranlarında bir paralellik görmektedir. Ülkelerin uyguladıkları sanayi politikaları ile kalkınmakta ve uluslararası rekabet gücü kazanmaktadır. Bundan dolayı bir ülkede sanayi sektörünün incelenmesi büyük önem taşımaktadır.

2001 Ekonomik krizinden sonra ülkede birçok alanda devrim yapılmıştır. Bu devrimlerden sanayi sektörü de nasibini almıştır. Özelleştirme zamanla hız kazanmış ve yabancı yatırımlar artmıştır.

Sektörün Mevcut Durumu ve Ekonomiye Katkıları

Türkiye tarihinde sanayi sektörü geçmiş yıllara dayanmaktadır. Cumhuriyetin ilk yıllarında kalkınma planları ile ortaya çıkmıştır (Cengiz ve Öruç, 2016 : 190). Daha sonra ki yıllarda gittikçe artan sanayi yatırımları Türkiye açısından çok önemli hale gelmiştir. Son 20 yıla baktığımızda ise Türkiye’de her ne kadar sanayi sektörüne olan ilgi ve başarı artsa da diğer ülkelerle kıyaslandığında çok iyi konumda olduğu söylenemez.

Sürdürülebilir bir ekonomi adına sanayi sektörü çok önemlidir. Türkiye’de sanayi sektöründe son 20 yılda birçok adım atılmıştır. Türkiye’de 2001 sonrası sanayide verimlilik ve istihdamda artış görülmüştür. İmalat sanayide atılan adımlar Türkiye sanayi sektöründe 2000-2013 yılları arasında ilerleme kaydetmiştir. Ancak 2008 krizinden sonra sanayi sektöründe düşüş görülmüştür (Mercan ve Kızılkaya, 2014: 141). Sektörde görülen düşüşle birlikte imalat sanayide verimlilik azalmış ve üretim adına olumsuz gelişmeler boy göstermiştir. Yükselen trend bu krizle birlikte durmuş fakat daha sonra Türkiye için toparlanmak bir hayli zor olmuştur. Aşağıda ki grafikte Türkiye’de sanayi sektörünün 13 yıllık GSYİH ve imalat sanayinin verimlilik üzerinden etkisini görmekteyiz.

Tablo 2 : Türkiye’de Sanayinin Milli Gelire Oranı (%)

Yıllar Sanayi Oranı
2002 25,5
2003 24,9
2004 24,7
2005 24,7
2006 24,8
2007 24,8
2008 24,4
2009 22,9
2010 23,6
2011 24,4
2012 23,8
2013 23,6
2014 24,1
2015 23,4

Kaynak: TÜİK İstatistik Göstergeler

Yukarıdaki tabloya bakacak olursak Türkiye’de 2001 sonrası sanayi sektöründe ilerlemenin sağlandığını söylememiz pek mümkün değil. Buna bağlı olarak bunun en büyük 2 sebebi vardır. Bu sebepler Türkiye’nin hizmet sektörü ve inşaat sektörüne yapmış olduğu yatırımlardır. Türkiye bu stratejisini devam ettirdiği takdirde gelecek yıllar adına olumlu bir tablo çizmesi mümkün olmayabilir. Gelişmekte olan ülkeler sanayisine mutlaka  yüksek derece yatırım yapmalı ve önem göstermelidir.

Sanayi Sektör’ünde Dış Ticaret

Türkiye dış ticaret açığı olan bir ülkedir. Türkiye bu açığı kapatması adına katma değerli ürünler üretmesi gerekir. Bu ürünlerin üretileceği sektör sanayi sektörüdür. Türkiye imalat sanayi ne kadar gelişim gösterse de henüz dış ticaret açığını kapatacak bir sisteme sahip değildir.  

Tablo 3 : İmalat Sanayi’sine Ait Dış Göstergeler

  Yıllar İhracat (Mil. USD) İthalat (Mil. USD) İmalat San./ Toplam İhracat İmalat San./ Toplam İthalat Karşılama Oranı (%)
2002 33,702 41,383 93 80 81
2003 44,378 55,690 94 80 80
2004 59,579 80,447 94 82 74
2005 68,813 94,208 94 81 73
2006 80,246 110,379 94 79 73
2007 101,082 133,938 94 79 75
2008 125,188 150,252 95 74 83
2009 95,449 110,031 93 79 86
2010 105,467 145,367 93 78 73
2011 125,963 183,930 93 76 68
2012 143,290 176,228 94 75 81

Kaynak: Kalkınma Bankası Yayını

Yukarıda ki göstergelere baktığımızda yaklaşık miktarın arttığını fakat karşılama anlamında büyük farklılıklar olmadığını görüyoruz. Buna bağlı olarak Türkiye’de sanayi sektörünün katma değerli ürün üretiminde ısrarcı olmasını ve hammadde kullanımlarının daha iyi analiz edilerek üretime geçirilmesinin altı çizilmesinden yana olunmaktadır.

2.1.3 Alt Sektörler ve Kollar

Türkiye’de sanayi sektöründen birçok alanda çalışmalar sürdürmektedir. Bunlar imalat sanayi adı  altında birçok kola ayrılmaktadır. Bu alanlara bakmak gerekirse ;

  • Gıda Sanayi
  •  Tekstil Sanayi
  • Hazır Giyim ve Giyim Eşyaları İmalatı
  • Metal Eşya ve Otomotiv Sanayi
  • Kimya Sanayi
  • Taşa-Toprağa Dayalı Sanayi
  • Orman Ürünleri Sanayi
  • Maden Sanayi
  • Demir Çelik Sanayi

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.